Trường mầm non công lập phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật khi thu tiền từ phụ huynh; hiểu rõ các khoản thu hợp pháp, khoản bị cấm và quy trình thu sẽ giúp phụ huynh bảo vệ quyền lợi, đồng thời hỗ trợ nhà quản lý giáo dục thực hiện đúng quy trình tài chính. Bài viết sẽ trả lời chi tiết các câu hỏi “có/không”, định nghĩa, phân loại, so sánh và hướng dẫn thực hành, giúp người đọc nắm bắt toàn bộ bức tranh tài chính của trường mầm non công lập hiện nay.
Các khoản thu hợp pháp mà trường mầm non công lập được phép thu từ phụ huynh
Các khoản thu hợp pháp là những khoản tiền mà pháp luật hiện hành cho phép trường mầm non công lập thu từ phụ huynh, dựa trên các nghị quyết và quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Cụ thể, trường được phép thu các khoản sau:
Học phí và các khoản miễn giảm – Có/Không?
- Có học phí ở trường mầm non công lập, nhưng chỉ trong các trường hợp có quy định giảm hoặc thu một phần.
- Trường hợp miễn học phí toàn phần được áp dụng cho năm học 2026‑2026 đối với trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, dân tộc thiểu số hoặc khu vực đặc biệt, dựa trên Nghị quyết 217/2026/QH15.
- Đối với các đối tượng còn lại, học phí một phần có thể thu theo mức giảm 30‑50 % so với mức chuẩn, tùy thuộc vào quyết định của UBND tỉnh, dựa trên Nghị quyết 42/NQ‑HĐND.
Phí bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế cho trẻ
- Định nghĩa: Phí bảo hiểm xã hội và y tế là khoản tiền bắt buộc mà phụ huynh đóng để trẻ được bảo hiểm y tế và xã hội trong thời gian học tại trường.
- Cách tính: Phí bảo hiểm xã hội = 1,5 % mức lương tối thiểu vùng; phí y tế = 1,0 % mức lương tối thiểu vùng, tính trên mức học phí (nếu có) hoặc mức trợ cấp gia đình.
- Thời điểm thu: Thu đồng thời với học phí vào tháng đầu tiên của mỗi học kỳ.
- Quyền lợi: Trẻ được khám bệnh, tiêm chủng và hưởng trợ cấp xã hội khi cần.
Phí ăn uống, đồng phục, tài liệu và các dịch vụ giáo dục phụ trợ
Có thể bạn quan tâm: # Các Loại Thuốc Nhỏ Mũi An Toàn Cho Trẻ Sơ Sinh: Hướng Dẫn Chọn Dùng Cho Các Bậc Cha Mẹ
- Nhóm các khoản phụ trợ:
- Phí ăn uống (bữa sáng, trưa)
- Phí đồng phục (đồng phục hàng ngày, áo khoác)
- Phí tài liệu học tập (sách, tài liệu giáo dục)
- Phí hoạt động ngoại khóa (đi dã ngoại, tham quan)
- Phí chăm sóc, nuôi dưỡng trong giờ học (đối với trẻ chưa tự ăn)
- Mức phí chuẩn: Theo Quy định của Bộ GD‑ĐT, mức phí không vượt quá 10 % mức học phí chuẩn của tỉnh, hoặc 1,5 triệu VNĐ cho mỗi trẻ trong năm học.
- So sánh:
- Hà Nội: Phí ăn uống trung bình 1,2 triệu VNĐ/năm, đồng phục 600 nghìn VNĐ.
- TP.HCM: Phí ăn uống 1,0 triệu VNĐ/năm, đồng phục 500 nghìn VNĐ.
- Trường tư thục: Thường thu cao hơn 30‑50 % so với công lập, không có mức trần pháp lý.
Các khoản thu mà trường mầm non không được phép thu
Các khoản cấm là những khoản không có cơ sở pháp lý, việc thu sẽ vi phạm Luật Giáo dục và các nghị quyết liên quan.
- Phí đăng ký nhập học (đòi hỏi phụ huynh trả trước khi xét tuyển).
- Phí trúng tuyển (được gọi là “phí đặt chỗ”).
- Phí đánh giá năng lực (không có quy định cụ thể).
- Phí điểm danh (đòi hỏi phụ huynh trả tiền khi trẻ không đến lớp).
- Các khoản “đặt cọc” không được quy định trong Nghị quyết 217/2026/QH15.
Cơ sở pháp lý cấm thu: Nghị quyết 217/2026/QH15, Luật Giáo dục năm 2005 (điều 35), và Thông tư 26/2026/TT‑GD‑BTC.
Có trường hợp nào trường mầm non có thể thu các khoản ngoài danh mục cho phép không?
- Không có trường hợp thu ngoại lệ nếu không có quyết định phê duyệt của UBND tỉnh và Bộ GD‑ĐT.
- Điều kiện đặc biệt (ví dụ: dịch vụ chăm sóc ban đêm, chương trình giáo dục quốc tế) chỉ được thu khi:
- Có quyết định riêng của UBND tỉnh.
- Được phê duyệt bởi Sở Giáo dục và Đào tạo.
- Thông báo công khai, kèm biên bản ký hợp đồng với phụ huynh.
So sánh các khoản thu bị cấm và các khoản cho phép
Có thể bạn quan tâm: Công Thức Nấu Cháo Dinh Dưỡng Cho Bé Suy Dinh Dưỡng – Hướng Dẫn Chi Tiết Dành Cho Mẹ
| Loại khoản | Được phép | Cơ sở pháp lý | Bị cấm | Cơ sở pháp lý |
|---|---|---|---|---|
| Học phí (có/không) | Có (phụ thuộc mức giảm) | Nghị quyết 217/2026/QH15 | Phí đăng ký nhập học | Luật Giáo dục, Nghị quyết 42/NQ‑HĐND |
| Phí bảo hiểm | Có | Bộ GD‑ĐT | Phí trúng tuyển | Nghị quyết 217/2026/QH15 |
| Phí ăn uống, đồng phục | Có (đúng mức) | Quy định Bộ GD‑ĐT | Phí “điểm danh” | Luật Giáo dục |
| Dịch vụ đặc biệt | Có (điều kiện) | Quyết định UBND | Phí “đặt chỗ” | Nghị quyết 217/2026/QH15 |
Quy trình và thời gian thu tiền trong năm học
Quy trình thu tiền được quy định chi tiết để đảm bảo tính minh bạch và bảo vệ quyền lợi phụ huynh.
- Bước 1: Đăng ký – Phụ huynh nộp hồ sơ, nhận giấy xác nhận đăng ký.
- Bước 2: Thông báo – Trường công bố bảng phí (học phí, phụ trợ) trên website và bảng thông báo tại trường, kèm thời hạn thu.
- Bước 3: Thu tiền – Thu tiền qua ngân hàng, ví điện tử hoặc tiền mặt, kèm biên lai có mã QR.
- Bước 4: Xuất biên lai – Hệ thống tự động gửi biên lai điện tử cho phụ huynh, lưu trữ giấy tờ.
Thời gian thu tối đa là 10 tháng trong một năm học, theo Nghị quyết 217/2026/QH15; nếu thu vượt thời hạn, phụ huynh có quyền yêu cầu hoàn trả. Khi rút học trước khi kết thúc năm học, trường phải hoàn trả phần phí chưa sử dụng trong vòng 30 ngày.
Khi nào phụ huynh có quyền yêu cầu hoàn trả hoặc điều chỉnh khoản thu?
- Điều kiện: Trường thay đổi mức phí sau khi đã ký hợp đồng; phụ huynh rút học trước ngày 30 ngày đầu học kỳ; hoặc phát hiện khoản thu không có căn cứ pháp lý.
- Quy trình khiếu nại:
- Gửi đơn khiếu nại lên Ban Giám hiệu.
- Nếu không giải quyết được, gửi lên Phòng Giáo dục Địa phương.
- Cuối cùng, khởi kiện tại Tòa án Nhân dân.
Các biện pháp bảo vệ quyền lợi phụ huynh trong việc thu tiền
Có thể bạn quan tâm: Tải Về & In Miễn Phí Bảng Chữ Cái Tiếng Việt Có Hình Minh Họa – Dành Cho Phụ Huynh, Giáo Viên Và Trẻ Lớp 1
- Kiểm tra bảng phí trên website trường, so sánh với quyết định UBND tỉnh.
- Yêu cầu biên lai chi tiết (mô tả từng khoản, thời gian, mức phí).
- Tham khảo công văn, nghị quyết liên quan (217/2026/QH15, 42/NQ‑HĐND).
- Tham gia hội phụ huynh để chia sẻ thông tin và giám sát quy trình tài chính.
Những lưu ý pháp lý và thực tiễn khi đối chiếu các khoản thu của trường mầm non
Phụ huynh cần biết cách kiểm chứng tính hợp pháp của các khoản thu để tránh bị “đánh mất” quyền lợi.
Câu hỏi: “Làm sao phụ huynh kiểm chứng tính hợp pháp của các khoản thu?”
- Unique Attributes (đặc thù): khoản thu dịch vụ chăm sóc ban đêm, hỗ trợ giáo dục đặc biệt.
- Rare Attributes (hiếm gặp): khoản thu cho chương trình giáo dục quốc tế, dự án nghiên cứu giáo dục.
Kiểm tra hợp pháp qua văn bản pháp luật và quyết định địa phương
- Truy cập cổng thông tin pháp luật (thuvienphapluat.vn) để tải Nghị quyết 217/2026/QH15.
- Kiểm tra quyết định của UBND tỉnh (ví dụ: Quyết định 345/QĐ‑UBND Hà Nội 2026).
- So sánh các mức phí trong bảng công bố của trường với mức trần quy định.
Khi nào các khoản thu có thể thay đổi theo quy định mới?
- Khi Quốc hội thông qua luật sửa đổi Luật Giáo dục (ví dụ: Luật GD‑ĐT năm 2026).
- Khi Nghị quyết mới (ví dụ: Nghị quyết 250/2026/QH15) điều chỉnh mức trần phí.
- Khi Bộ GD‑ĐT ban hành thông tư hướng dẫn mới, áp dụng từ thời điểm công bố.
Các ví dụ thực tiễn từ các tỉnh (Hà Nội, TP.HCM, Bắc Ninh) về mức thu và danh mục
Có thể bạn quan tâm: Cách Chọn Và Sử Dụng Sản Phẩm Giúp Bé Ăn Ngon: Hướng Dẫn Chi Tiết Cho Các Bậc Cha Mẹ
| Tỉnh/Thành phố | Học phí (nếu có) | Phí ăn uống | Phí đồng phục | Phí ngoại khóa |
|---|---|---|---|---|
| Hà Nội | 0 VNĐ (miễn) | 1,2 triệu VNĐ/năm | 600 nghìn VNĐ | 300 nghìn VNĐ |
| TP.HCM | 0 VNĐ (miễn) | 1,0 triệu VNĐ/năm | 500 nghìn VNĐ | 250 nghìn VNĐ |
| Bắc Ninh | 0 VNĐ (miễn) | 1,1 triệu VNĐ/năm | 550 nghìn VNĐ | 280 nghìn VNĐ |
Nhận xét: Mức phí ăn uống và đồng phục ở các tỉnh đều nằm trong giới hạn 10 % mức học phí chuẩn, cho thấy việc thực hiện quy định pháp luật đang được tuân thủ.
Các nguồn hỗ trợ và khiếu nại cho phụ huynh
- Phòng Giáo dục – Đào tạo (số điện thoại: 024‑3765‑xxxx).
- Ủy ban Nhân dân xã/phường (địa chỉ, đường dây nóng).
- Hội phụ huynh của trường (họp định kỳ, email).
- Cục Kiểm tra Thanh tra (đơn vị giám sát việc thu tiền tại các cơ sở giáo dục).
Quy trình khiếu nại:
1. Gửi đơn lên Ban Giám hiệu.
2. Nếu không giải quyết, chuyển lên Phòng Giáo dục địa phương.
3. Nếu vẫn không giải quyết, gửi lên Cục Kiểm tra Thanh tra hoặc khởi kiện tại Tòa án.
Tóm lại, việc nắm rõ các khoản thu hợp pháp, các khoản bị cấm, quy trình thu và các biện pháp bảo vệ quyền lợi sẽ giúp phụ huynh và nhà quản lý giáo dục thực hiện đúng quy định, tránh tranh chấp và tạo môi trường giáo dục an toàn, công bằng cho trẻ.
Cập Nhật Lúc Tháng 5 12, 2026 by admin
